Jesenje listanje i cvetanje voća – retrovegetacija

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

LESKOVAC


Kraj oktobra i početak novembra obeležilo je izuzetno toplo vreme za ovo doba godine što je voćarima stvoriti probleme kada je u pitanju vegetacija kad joj vreme nije.

Nekih godina kao što je ova beleži se pojava listanja i cvetanja kod voća ili retrovegetacija. Retrovegetacija je ponovna pojava lisne mase, kao i cvetanja nakon opadanja lista, mada period nakon berbe voća, ne bi trebalo da smatramo periodom mirovanja, jer se i tada u voćkama odvijaju životni procesi koji je čine rodnom. Ovakvom neuobičajenom razvoju događaja pogodovale su i vremenske prilike, koje je ove godine od precvetavanja pa nadalje podrazumevalo smene vlažnih i kišnih perioda i kontinuitet vlaženja lista, što su sve uslovi koji odgovaraju pojavi i širenju infekcije, odnosno klijanju konidija i askospora na listu i njihovom rasprostiranju. Kako stariji od 65 godina nisu obilazili voćnjake nedeljama u ovom periodu, a i mlađi su obilaske proredili zbog policijskog časa, izostala je adekvatna zaštita.
Retrovegetacija je štetan proces iz nekoliko razloga jer osim što smanjuje otpornost biljaka na niske temperature, one u narednu sezonu ulaze oslabljene, daju niži prinos i osetljivije su na napade bolesti i štetočina. Takve voćke gube na kondiciji i nespremno će dočekati predstojeće zimsko mirovanje. Dolaskom nižih temperatura i kišnih dana voćke se aktiviraju i neki pupoljci kreću u novu vegetaciju, prolistali su ili procvetali. Ako je aktivacija takvih pupoljaka izrazito velika to se može loše odraziti na iduću vegetaciju, jer su oni izgubljeni za sledeću godinu. Naravno da se veliki deo pupoljaka neće aktivirati i voćke će uprkos jesenjem cvetanju sledeće godine dati rod. Treba imati na umu da ovakav neuravnotežen razvoj oslabljuje i iscrpljuje voćku. Takođe, jedan od mogućih razloga cvetanja voćaka u jesen je i neadekvatna letnja rezidba , kojoj treba pristupiti pravovremeno i krajnje oprezno, posebno iz razloga što i diferencijacija cvetnih pupoljaka kreće u letnjim mesecima kad se i obavlja letnja rezidba.
Na pojedinim parcelama pod višnjom gde zaštita protiv gljive prouzrokovača pegavosti lišća višnje i trešnje (Blumeriella jaapi) nije bila adekvatna, dolazi do pojave prevremene defolijacije i retrovegetacije. Prouzrokovač pegavosti lišća višnje i trešnje je gljiva koja u toku vegetacije vrši primarnu infekciju lišća askosporama formiranim u plodonosnim telima, apotecijama, nastalim u prezimelom lišću, za šta su neophodne padavine. Nakon što dođe do infekcije lista i pojave se simptomi, gljiva formira i konidijski stadijum i dalje se tokom vegetacije širi konidijama kroz više sekundarnih infektivnih ciklusa u povoljnim uslovima. Simptomi uključuju pojavu žutila lista, sitne i brojne ljubičaste pege koje se formiraju na listu i čiji unutrašnji deo najposle nekrotira. U uslovima povećane vlage u okviru pega pojavljuje se beličasta navlaka koja potiče od pomenutih konidija. Primarni izvor infekcija predstavljaju askospore, a znatno ređe su to konidije, pa je u zaštiti tokom vegetacije cilj sprečiti primarne infekcije. U onim voćnjacima gde to nije učinjeno na odgovarajući način i pravovremeno, sekundarne infekcije, u slučaju da nisu bile propraćene adekvatnim tretmanima, dovele su do pojave simptoma na velikom delu lisne mase i otuda prevremena defolijacija, odnosno pojava retrovegetacije – nove lisne mase, pupoljaka, kao i svih negativnih posledica koje su pomenute.
Takođe, vizuelnim pregledom zasada šljiva registruje se pojava retrovegetacije u zasadu gde nije sprovedena adekvatna mera zaštite tokom vegetacije. Registruje se odsustvo lisne mase koja je u periodu nakon berbe plodova opala, što je posledica pojave bolesti šupljikavosti lista (Stigmina carpophila). Na stablima se zapaža bubrenje lisnih pupoljaka, rast nove lisne mase, cvetanje i slično.
Preporuka je proizvođačima da obiđu svoje zasade radi utvrđivanja prisustva i intenziteta retrovegetacije. Ako je ona u manjoj meri prisutna, savetuje se da u rano proleće, odnosno pre kretanja vegetacije, urade intezivniju rezidbu kako bi se voćka što pre oporavila od stresa i uspostavila fiziološku ravnotežu između rasta i rodnosti. Ako je retrovegetacija prisutna u većoj meri, treba tu lisnu masu orezati pre zime, a nakon toga uraditi hemijski tretman registrovanim bakarnim preparatima. Od agrotehničkih mera značajna je izbalansirana mineralna ishrana, jesenje-zimsko đubrenje NPK đubrivima s višom koncentracijom fosfora i kalijuma, međuredna obrada, suzbijanje korova.
Mirjana Petrović, mast.inž.polj.

Prati
Obavesti me o
guest

0 Komentara
Inline Feedbacks
Prikaži sve komentare