Çfarë i shqetëson të rinjt nga jugu i Sërbisë ?

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

POSTOI: JUGPRESS 22 dhjetor 2023
BUJANOC – PRESHEVË

Përqindja e lartë e papunësisë tek të rinjt i shtyn njerëzit të kërkojnë mundësi diku tjetër, ky
problem përkeqësohet më tej për shkak të mungesës së zhvillimit në njohjen e diplomave. Çdo
plan për rigjallërimin e ekonomisë në jug të Sërbisë duhet të ketë në qendër të vëmendjes të rinjt.
Energjia dhe kreativiteti që i karakterizon të rinjt, do të thotë se ata janë pjesë e pashmangshme e
çdo zhvillimi në fushën e arsimit, kulturës dhe medias. Të rinjt të mbledhur në disa organizata të
cilat mbledhin njerëzit nga komunitetet me etni të ndryshme nga Bujanoci, Presheva dhe Vranja,
tregojnë se gjuha mbetet pengesa kryesore në integrimin e tyre.
Kërkojnë pjesmarrje më të madhe të të rinjve në procesin e vendimmarrjes dhe ndërtimit të paqes
në jug të Sërbisë në përputhje me frymen dhe parimet e Rezolutës së Këshillit të sigurisë të
OKB-së 2250 ,,Të rinjtë, Paqja dhe Siguria”. Si një nga problemet përmendin krizën
demografike e cila ka prekur këtë rajon.
“Kriza demografike që prek komunitetet në të gjithë Serbinë dhe Ballkanin Perëndimor është në
radhë të parë një çështje e të rinjve, atyre që vendosin të largohen nga vendi i tyre sepse nuk
shohin një të ardhme të qëndrueshme. Për të kuptuar shkaqet dhe zgjidhjet e mundshme për këtë
problem, të rinjtë duhet të dëgjohen”, thonë përfaqësuesit e rinj të shqiptarëve, serbëve dhe
romëve.
Ata kujtojnë se kanë kaluar dhjetë vjet nga Plani 7-pikësh që i referohet komunitetit shqiptar në
jug të Serbisë dhe se është koha që të përfshihen zërat e të rinjve sepse, siç thonë ata, janë prekur
të gjitha komunitetet nga dështimi në zgjidhjen e çështjes së integrimit.
Për shkak të gjithë kësaj, ata krijuan një koalicion të shoqatave të ndryshme dhe theksojnë se
fushat që mbulon plani ndikojnë tek të rinjtë veçanërisht në lidhje me rimëkëmbjen ekonomike,
arsimin, kulturën dhe median, si dhe masat për të ndërtuar besimin dhe sigurinë.

Ata thonë se përvoja tregon se të rinjtë kanë guximin e nevojshëm dhe vendosmërin për t'u
përballur me trashëgiminë e së kaluarës dhe të ndërtojnë besimin për mirëqenien e së ardhmes.
Do të luftojnë kundër fjalimive që shprehin urrejtje dhe përçarje, me synimin për të ulur
tensionet dhe provokimet në mënyra të ndryshme, në të cilat komunitetet e ndryshme flasin për
njëri-tjetrin.
Nëpërmjet sportit, artit, kulturës apo mjeteve të tjera, ata do të hulumtojnë mënyra për mbledhjen
e të rinjve nga komunitete të ndryshme.

“Duke pasur parasysh se Trupi Koordinues për Komunat e Preshevës, Bujanocit dhe Medvegjës
tani është nën udhëheqje të re, besojmë ky është një moment i rëndësishëm për përvetësimin e
qasjeve të reja në zgjidhjen e sfidave që përballen me të gjitha komunitetet në jug të Serbisë.
Gjithashtu, ne apelojmë në Këshillin Kombëtar Shqipëtar të sapoformuar për të përmirësuar në
mënyrë eksplicite interesat e të rinjve në jug të Serbisë; jo vetëm në lidhje me Planin 7 pikësh,
por edhe në fushën e kulturës, arsimit, informimit dhe përdorimit zyrtar të gjuhës dhe shkronjave
(shkrimit)”, thonë nga ky koalicion.

Ata gjithashtu ftuan të gjithë pjesmarrësit politikë që të bashkëpunojnë në mënyrë konstruktive
me këtë koalicion dhe udhëheqësit e tij.

Ata gjithashtu ftojnë komunitetin ndërkombëtar, veçanërisht Organizatën për Siguri dhe
Bashkëpunim në Europë (OSBE), të konsultohet aktivisht me aktivistët e rinj dhe shoqërinë
civile që përfaqëson të rinjtë në mënyrë që nevojat dhe shqetësimet e tyre të integrohen në
shqyrtimin e situatës në jug të Serbisë.

“Për një kohë të gjatë është folur për të rinjtë në jug të Serbisë, por rrallë është biseduar me ta.
Ne i dimë nga afër sfidat me të cilat përballen të rinjtë dhe jemi të gatshëm të propozojmë
zgjidhje, që të sigurojmë dhe të bëjmë të mundur që sa më shumë prej tyre të vendosin të
qëndrojnë në jug të sërbisë dhe të ndërtojnë një vend për veten dhe familjen e tyre”, theksojnë
nga ky koalicion.

Šta muči mlade sa juga Srbije?

POSTAVIO: JUGPRESS 22 DECEMBRA, 2023

BUJANOVAC-PREŠEVO

Visoke stope nezaposlenosti mladih i dalje teraju ljude da traže prilike negde drugde, a taj problem se dodatno pogoršava nedostatkom napretka u priznavanju diploma. Svaki plan za revitalizaciju ekonomije juga Srbije mora imati mlade ljude u centru pažnje. Svojstvena energija i kreativnost mladih znače da su oni neizbežan deo svakog napretka u oblastima obrazovanja, kulture i medija. Jezik ostaje ključna prepreka integraciji , ukazuju mladi okupljeni u nekoliko organizacija koje okupljaju ljude različitič etničkih zajednica iz Bujanovca, Preševa i Vranja.

Traže veće učešće mladih traže veće učešće mladih u procesima donošenja odluka i izgradnji mira na jugu Srbije u skladu sa duhom i principima Rezolucije Saveta bezbednosti UN 2250 ,,Mladi, Mir i Bezbednost”. Kao jedan od problema navode demografsku krizu koja pogađa ovu regiju.

,,Demografska kriza koja pogađa zajednice širom Srbije i Zapadnog Balkana pre svega je pitanje mladih, onih koji odlučuju da napuste svoje domove jer ne vide održivu budućnost. Da bismo razumeli uzroke i potencijalna rešenja ovog problema, mladi moraju biti saslušani”, navode mladi predstavnici Albanaca, Srba i Roma.

Podsećaju da je prošlo, deset godina nakon Plana od 7 tačaka koji se odnosi na albansku zajednicu na jugu Srbije i da je vreme da se uključe glasovi mladih jer su kako kažu sve zajednice pogođene neuspehom u rešavanju pitanja integracija.

Zbog svega ovoga su napravili i koaliciju različitih udruženja i ističu da oblasti obuhvaćene planom utiču na mlade ljude posebno u vezi sa ekonomskim oporavkom, obrazovanjem, kulturom i medijima, kao i merama za izgradnju poverenja i bezbednosti.

Navode da iskustva pokazuju da mladi ljudi poseduju potrebnu hrabrost i odvažnost da se suoče s nasleđem iz prošlosti i izgrade poverenje za dobrobit budućnosti. Boriće se protiv govora mržnje i deljenih retorika, s ciljem smanjenja tenzija i izazivanja različitih načina na koje različite zajednice govore jedna o drugoj.

Kroz sport, umetnost, kulturu ili druga sredstva, istraživaće načine za okupljanje mladih iz različitih zajednica.

,,S obzirom na to da se Koordinaciono telo za opštine Preševo, Bujanovac i Medveđa sada nalazi pod novim rukovodstvom, smatramo da je ovo važan trenutak za usvajanje novih pristupa rešavanju izazova koji se suočavaju sa svim zajednicama na jugu Srbije. Takođe, apelujemo na novoformirani Nacionalni savet Albanaca da se eksplicitno unaprede interesi mladih ljudi na jugu Srbije; ne samo u vezi sa Planom od 7 tačaka, već i u oblastima kulture, obrazovanja, informacija i zvanične upotrebe jezika i pisma”, kažu iz ove koalicije.

Pozvali su takođe sve političke aktere da konstruktivno sarađuju sa ovom koalicijom i njegovim rukovodstvom.

Pozivaju i međunarodnu zajednicu, posebno Organizaciju za evropsku bezbednost i saradnju (OSCE), da aktivno konsultuju mlade aktiviste i civilno društvo koje predstavlja mlade kako bi njihove potrebe i zabrinutosti bile integrisane u razmatranje situacije na jugu Srbije.

,,Predugo se o mladima na jugu Srbije govorilo, ali im se retko govorilo sa njima. Mi znamo iz prve ruke izazove sa kojima se mladi suočavaju, i spremni smo da predložimo rešenja kako bismo osigurali da što je moguće više njih odluči da ostane na jugu Srbije i izgradi mesto za sebe i svoje porodice”, ističu iz ove koalicije.

Prati
Obavesti me o
guest

0 Komentara
Inline Feedbacks
Prikaži sve komentare