Poljoprivreda: Zelena povrtna stenica

LESKOVAC
Zelena povrtna stenica (Nezara viridula) je kosmopolitska i polifagna vrsta, značajna štetočina soje, pasulja, boranije, paprike, paradajza, kukuruza, voćnih vrsta, vinove loze. Prezime odrasle jedinke štetočine na skrovitim mestima, najčešće ispod kore drveta, opalog lišća, pa i u zatvorenom prostoru, stanovima. Spada u molestante, svojim prisustvom uznemirava čoveka. Skrovišta napuštaju na proleće. Nakon ishrane i parenja ženke na naličje listova biljaka domaćina polažu buretasta jaja, bele boje. Jaja su položena u grupama, u jajnim leglima šestougaonog oblika. Sa razvojem dobijaju crvenkasto narandžastu boju. Ovu invazivnu vrstu karakteriše visok reprodutivni potencijal. Larve zelene povrtne stenica prolaze kroz pet razvojnih stupnjeva, menjajući pri tome boju (narandžasta, crna, zelena …), ali svi imaju bele tačkice po telu. Mlade larve, larve prvog razvojnog stupnja se ne hrane i ostaju u grupi. I larve drugog i trećeg razvojnog stupnja su u grupama, ali se ukoliko se uzmnemire razilaze. Kasniji larveni stupnjevi nisu u grupi. Odrasle jedinke stenice, kao i larve četvrtog i petog stupnja mogu se uočiti na spoljašnjem delu biljke, na sunčanim delovima. Sredinom dana povlače se u unutrašnjost, u senku. Odrasle jedinke imaju telo u obliku štita, a zavisno od obojenosti razlikuju se tri varijeteta. Forma smaragdula je zelene boje, forma torquata je zelene boje za širokom ivicom krem boje na prednjem delu glave i pronotuma, dok je foma brunea crvenosmeđe boje. Štete nanose i odrasle jedinke i larve. Usnim aparatom za bodenje i sisanje buše biljno tkivo i sišu sokove. Najradije se hrane na izdancima i plodovima u fazi zrenja. Štete se ogledaju u diskoloraciji pokožice ploda, smanjenju veličine i težine ploda, njihovom prevremenom sazrevanju, nekrozi unutrašnjeg tkiva ploda, formiranju plutastog tkiva, gorkog ukusa plodova. Može izostati formiranje mahuna kod soje kada su napadnuti cvetni pupuljci, ili izostati formiranje zrna pri napadu mahuna u ranijoj fazi razvoja, ili se pak povećati udeo suvih mahuna pri napadu u kasnijoj fazi razvoja.
Kao mera suzbijanja štetočine na manjim proizvodnim površinama, u baštama i okućnicama, moguće je mehaničko sakupljanje i uništavanje larvi i odraslih jedinki. Hemijske mere zaštite sprovode se primenom registrovanih preparata uz poštovanje karence. Optimalno vreme suzbijanja štetočine su jutarnji časovi kada se ona još uvek može naći na spoljnim delovima biljke. Primena prirodnih neprijatelja stenice poput Trissolcus basalis, parazitoida jaja, je mera koja se u svetu primenjuje. Obavlja se i setva ranih sorti koje se koriste kao mamac pored useva koji kasnije sazrevaju. Rani usevi koji se koriste kao mamac ili se tretiraju ili se u njih pustaju korisni organizmi. Primena azadirahtina je dala dobre rezultate, dok je suzbijanje korova mera koja je u voćnim zasadima dala rezultate, ali ne i u usevima soje.

Bojana Karapandžić, dipl.inž.polj.

Prati
Obavesti me o
guest

0 Komentara
Inline Feedbacks
Prikaži sve komentare